40 vrijwilligers ruimen strand Schiermonnikoog op

4 augustus 2026

Het is de dertiende editie van de zogeheten Cleanup Tour, die zaterdag begon op Schiermonnikoog en Cadzand. Dertig etappes lang struinen ruim 1900 vrijwilligers vanuit twee richtingen de stranden af om afval te rapen.

De jaarlijkse strandopruimactie heeft dit jaar de focus op plasticvervuiling. Kleine stukjes plastic liggen er genoeg op het strand van Schiermonnikoog, maar je moet wel goed zoeken.

Op Schier hebben zich zaterdagmorgen zo’n veertig mensen verzameld: zowel vakantiegasten die op het eiland verblijven, als fanatiekelingen die er speciaal een dagje voor met de boot zijn gekomen.

„Jullie zijn de grootste groep tot nu toe”, vertelt Marleen Kemper van de organiserende stichting De Noordzee enthousiast. Voordat ze het gezelschap het strand opstuurt, krijgen de opruimers nog wat instructies mee. „De hoeveelheid afval neemt af. Het wordt dus steeds schoner en dat is goed nieuws, maar er is nog een hoop te doen.”

Zakje voor peuken

Kemper vraagt de vrijwilligers vandaag vooral te letten op plastic. „Dat breekt niet af, maar verandert in steeds kleinere stukjes en juist die beschadigen het leven in zee. Ze verdwijnen in vissen, schelpen en vogels en komen zo ook in ons voedselsysteem.”

Naast een grote plastic zak voor het afval, krijgen alle deelnemers een klein zakje voor sigarettenpeuken, die voor 99 procent uit plastic bestaan en tot duizend liter water vervuilen.

Mirjam Torenbeek weet daar alles van. De Heerenveense, gehuld in geel hesje, is lid van Skjin Fryslân, een groep zwerfafvalopruimers uit Heerenveen. Met zijn achten zijn ze vandaag present. „Een teamuitje.” Ook in hun woonplaats liggen heel veel peuken op straat. „In het begin haalde ik mijn neus er voor op. Ik heb een hekel aan roken. Maar toen ik hoorde hoe vervuilend ze zijn, ging ik me er juist op focussen.”

Tv-schermen en een bankstel

„Je moet goed voor je uitkijken”, instrueert Adriana Lock uit Scheveningen haar dochter Vesper (8), terwijl hun ogen het zand af speuren. Een stukje plastic touw, gewikkeld in een bosje zeewier, is de oogst tot nu toe. De twee zijn vrijdag aangekomen op camping Seedune en gaven zich meteen op voor de schoonmaakactie.

„Thuis ruimen we regelmatig zwerfafval op in de Scheveningse Bosjes, maar daar ligt veel meer afval. Hele tv-schermen, oude fietsen”, vertelt Adriana. „En een bankstel”, vult Vesper aan. Samen zoeken ze hier naar „afvalschatten of schatten van de natuur”. Het meisje doet enthousiast mee met haar moeder. „Je helpt de natuur en bent lekker buiten”, vindt ze.

Wie zijn zak (deels) vol heeft of iets zwaars vindt, kan dit kwijt bij Henk Boschma. De Schierder is vandaag chauffeur van de trekker waar de ’oogst’ in kan. De gepensioneerde ambtenaar is al jaren betrokken bij de strandopruimacties.

Hoopjes afval

Dankzij hem kwamen er een jaar of acht geleden houten kisten bij de strandopgangen waar mensen hun (jut)afval in kunnen doen. „Daarvoor zag je dat strandbezoekers hoopjes afval achterlieten. Daar waaide dan weer zand overheen. Dat moest dus anders.”

Zelf is Boschma ook regelmatig op het strand te vinden om te jutten. „80 procent is plastic: kapotte emmertjes, visbakken, jerrycans.”

Ook Joy Balk (49) heeft al aardig wat plastic verzameld in haar zak. „Gekleurde dopjes, dat soort dingen.” De vrouw uit Bakkeveen is op vakantie op het eiland en doet samen met haar man mee met de opruimactie.

McDonald’s

„Het valt mij wat tegen”, mompelt Harry Douma (63) halverwege. Zijn grootste vondst is een plastic fles. De Drachtster, die zijn eigen prikstok mee heeft, gaat elke week een ochtend op pad om de straten in Drachten wat schoner te maken. „Vooral bij McDonald’s is het altijd raak. Daar is het een stuk viezer dan hier.”

Hoe oostelijker, hoe meer troep, blijkt na de middagpauze. Waarschijnlijk omdat hier minder mensen komen die het meenemen. De zakken raken steeds voller; met glas, stukken paraffine en opvallend veel ’vispluis’: oranje en blauwe plastic draadjes die onder visnetten worden geknoopt.

Om 15.00 uur rijdt de Balgexpres de opruimers weer terug naar het startpunt, de trekker van Henk erachteraan. Slechts vier peuken vonden ze en zo’n 240 kilo afval in totaal. Zondag komt er een nieuwe ploeg opruimers.