Historische haven Nijmegen dreigt leeg te lopen
De historische haven aan de Waalkade in Nijmegen dreigt leeg te lopen. Schippers krijgen geen permanente vergunning om in de haven te mogen wonen. Schepen zitten straks wellicht vast aan een maximum van vijftien jaar.
„Ik had het voor hen liever ook anders gezien. Maar ik sta écht met mijn rug tegen de muur. Ik heb mij wel aan de wet te houden”, zegt wethouder John Brom, die spreekt van een ‘ingewikkeld dossier’.
‘Uitsterfbeleid’
Op negen historische schepen in de Lindenberghaven aan de Waalkade, de haven bij cultureel terras De Kaaij, wordt op dit moment waarschijnlijk ook gewoond. Alleen hebben eigenaren van die schepen daar nu geen geldige vergunning voor. Zij verblijven hier dus niet legaal.
Lange tijd werd hier niet echt naar omgekeken, maar Nijmegen moet de havenregels aanpassen na een uitspraak van de rechter enkele jaren terug. Die ging toen over een nieuwe, niet beschikbare vergunning van een woonboot. Volgens de rechter had Nijmegen regels rond de verdeling van ligplaatsen niet op orde.
Raadsleden riepen in 2024 al op om samen met Rijkswaterstaat te overleggen of hier niet een mouw aan gepast kan worden, zodat de schepen er juridisch tóch mogen liggen. Dat blijkt nu definitief niet te kunnen. Rijkswaterstaat ziet het afmeren van woonschepen ‘niet als wenselijke activiteit’ en geeft hier al sinds 2012 geen nieuwe vergunningen meer voor af. Er geldt sindsdien een uitsterfbeleid, schrijft Rijkswaterstaat in een brief aan de gemeente. Ook het aanpassen van de bestemming van de haven, waardoor wonen is toegestaan, kan niet zomaar.
‘Aansluiten bij de schepencarrousel’
Wat de eigenaren van deze schepen daarom het best kunnen doen, zegt Brom, is zich aansluiten bij de zogeheten schepencarrousel. Historische schepen die daarbij zijn aangesloten, liggen steeds voor korte tijd op wisselende ligplaatsen. Het ene moment bijvoorbeeld in Arnhem, dan weer in Nijmegen. Zo liggen zij niet permanent afgemeerd.
„Volgens de regels mogen ze zelfs maar enkele weken achter elkaar in de haven liggen”, zegt Brom. Volgens hem was de historische haven, die in 2015 vorm kreeg, vanaf het begin al bedoeld voor wisselende schepen. Dat zou, zegt hij, ook toen al gecommuniceerd zijn.
‘Meer ruimte nodig’
Zelfs al zou er nu wél een permanente vergunning worden afgegeven, zitten de schippers volgens hem met nog een probleem: er is te weinig plek. „Er moet meer ruimte tussen de schepen komen vanwege de regels die gelden. Negen historische schepen naast elkaar passen dan niet vanwege de afstandsregels. Slechts vijf of zes zouden er passen.”
Zo moeten vaste woonschepen onderling minstens 5 meter afstand van elkaar houden vanwege veiligheidseisen van Rijkswaterstaat en moet de afstand tussen een woon- en horecaschip 30 meter zijn.
Vergunning voor maximaal vijftien jaar
Bedrijfsschepen als de Pannenkoekenboot, Opoe Sientje, De Zeester en de Escape Boot Nijmegen zitten straks met andere problemen. Zij krijgen geen onbeperkte vergunning meer, maar slechts voor maximaal vijftien jaar. Als meer schippers van een bedrijfsschip een plek willen dan de vier plaatsen die beschikbaar zijn, volgt een loting waarbij iedereen evenveel kans maakt.
Het kan dan zo zijn dat een nieuwkomer de plek inneemt van een bekend schip, al is Brom bereid om de vergunningsvoorwaarden gunstig te maken voor die vier schepen. Zo’n voorwaarde kan zijn dat een schip een lange verbinding heeft met de stad.
Al in 2024 werd over de veranderende regels gesproken en zorgde voor boze reacties bij ondernemers van de schepen. Zij wezen erop dat ze ook wat willen nalaten aan hun kinderen en dat júist zij het zijn die de Waalkade bruisend hebben gemaakt.
Een eerste plan voor nieuwe havenregels werd in 2024 door Brom teruggetrokken. Gesprekken met de schippers over de nieuwe regels waren toen ‘niet naar tevredenheid’ verlopen. Schippers voelden zich destijds niet goed gehoord en meegenomen.
Brom: „We hebben de afgelopen jaren veel met ze gesproken. We kunnen niet anders, het is de wet. Iedereen moet een gelijke kans maken.”
Bron: een artikel van Mitchel Suijkerbuijk in de Gelderlander (alleen voor abonnees)
Foto: De Lindenhaven in Nijmegen (Facebook, ©Bert Beelen)