Loodsboot 4 moet weg uit Oostende
In Oostende moet de historische Loodsboot 4 weg uit het Vuurtorendok. Het Belgische schip is gebouwd in 1950 en erkend als varend erfgoed. Wereldwijd is het een van de laatste schepen in die categorie. Toch moet de loodsboot eind mei weg uit het dok. Eigenaar Alex Quienen zoekt actief naar oplossingen.
Loodsboot 4 werd in 1950 gebouwd bij Béliard-Crighton, destijds de grootste naoorlogse scheepswerf in Oostende. Tussen 1950 en 1975 was de loodstender telkens twee weken op zee en werd dan afgelost door een ander schip. Aan boord verbleven de loodsen die met kleine boten tot bij de vrachtschepen werden gebracht. De loods bracht dan het schip veilig de haven binnen.
Na haar ‘pensioen’ in 1975, werd de Loodsboot gebruikt als lijnvisser. Dit bleef zo tot in 1993. In de jaren nadien werd ze omgebouwd tot hotel met gastenkamers en was aangemeerd in het Vuurtorendok in Oostende. Ze kreeg de naam Scorpios. Het schip wisselde de voorbije decennia regelmatig van eigenaar, tot Alex Quienen zich over haar ontfermde.
Een van de laatste authentieke loodsboten.
Alex Quienen kocht het schip 10 jaar geleden en wou haar opnieuw in haar oude glorie herstellen. “De loodsboot is uniek, omdat het authentieke interieur nog grotendeels intact is en zij nog een dieselmotor heeft van Belgische makelij.”
De loodsboot 4 wordt aangedreven door een SEM Carels dieselmotor G35r. De 6-cilindermotor levert 1050 pk bij 195 toeren per minuut. Daarmee kan ze een kruissnelheid halen van 14,3 knopen.
Wereldwijd bestaan er nog maar enkele van die oude loodsboten, vooral dan in musea. Maar omdat de historische schepen zo duur zijn in onderhoud, verdwijnen ze gaandeweg uit het havenbeeld.
Eigenaar tegen wil en dank

“Ik kende een van de vorige eigenaars. Ze hadden mij al voorgesteld om het schip te kopen, maar ik zag dat niet zitten vanwege de grootte. Uiteindelijk hebben mensen uit Luik het gekocht, maar zij gingen het schip verminken. Eerst had ik de motor van hen gekocht en later ook het schip zelf. Zo is het toch in mijn handen terechtgekomen”, vertelt de zeeman en werktuigkundige uit Brugge.
Quienen kan echter niet veel meer doen dan het schip in stand houden. “Ik doe geen zware investeringen omdat ik dat financieel niet aankan. Ik laat het schip nu via de ballast scheef liggen, waardoor de waterlijn aan de ene kant boven water komt te liggen en aan de andere kant onder water. Dat is een oude zeemanstruc om ervoor te zorgen dat de romp minder snel aangetast raakt. Aan de ‘make-up’ bovenaan heb ik minder gedaan, maar dat is natuurlijk wel wat de mensen zien.” Alex had enkele investeerders gevonden. “Zij wilden het schip uitbaten, maar doordat MDK geen langdurige concessie gaf, zagen ze het niet zitten om honderdduizenden euro’s te investeren.”
Nu moet hij eind mei ook een andere ligplaats zoeken voor de loodsboot. “Ik heb al meerdere keren uitstel gevraagd, maar ik zou toch voor de zomer moeten vertrekken.” Een duidelijke reden kreeg hij naar eigen zeggen niet, maar Quienen denkt dat Stad Oostende de plek een andere bestemming wil geven.
Reactie van het agentschap MDK
Het Agentschap Maritieme Dienstverlening en Kust (MDK) zegt echter heel andere redenen te hebben voor de verwijdering: “Gelet op de staat van het schip werd vorig jaar beslist om de precaire vergunning voor Loodsboot 4 niet te verlengen, omwille van de risico’s die het vaartuig vormt voor de omgeving”, laat een woordvoerder weten. Een uitstel is volgens MDK niet mogelijk.
“De eigenaar kreeg eerder al een bijkomend uitstel. Die termijn liet toe om de nodige logistieke en technische voorbereidingen te treffen om een duurzame oplossing voor het schip te zoeken.”
MDK laat bovendien weten dat het Vuurtorendok sowieso leeggeruimd dient te worden: “Gezien de toekomstige werken die zullen moeten worden uitgevoerd in de Achterhaven en het Montgomerydok wordt in eerste instantie gekeken om het Vuurtorendok aan te wenden om het verlies aan ligplaatsen in de respectieve jachtclubs RYCO en RNSYC te compenseren tijdens de uitvoering van de werken.” Een startdatum is daar overigens pas voorzien in na 2027.
Andere ligplaats of sloop?
Quienen moet nu dus op zoek naar oplossingen, maar die zoektocht verloopt moeizaam. “Ik heb de indruk dat ze overal in Vlaanderen zulke historische schepen liever weg willen. Dat hoor ik ook van andere erfgoedverenigingen in Gent of Antwerpen”, vertelt hij. “Het blijft een gevecht om de schepen een plaats te geven in de havens.”
Als er geen andere ligplaats gevonden wordt, dreigt Loodsboot 4 gesloopt te worden. Dat is zonde, vindt Quienen. “Ik zal van mijn hart een steen moeten maken en moeten aanvaarden dat er bierblikjes van gemaakt zullen worden.”


